Κοινωνιολογία και φιλοσοφία

DURKHEIM EMILE

“Εάν σε μία δεδομένη στιγμή η κοινωνία στο σύνολό της τείνει να χάσει τα ιερά δικαιώματα του ατόμου, δεν μπορεί άραγε κάποιος με αυθεντία να την εγκαλέσει υπενθυμίζοντάς της με ποιον τρόπο ο σεβασμός αυτών των δικαιωμάτων είναι στενά δεμένος στη δομή των μεγάλων ευρωπαϊκών κοινωνιών, σε ολόκληρο το σύνολο της νοοτροπίας μας, και ότι η άρνησή τους με πρόσχημα τα κοινωνικά συμφέροντα συνιστά την άρνηση των ουσιωδέστερων κοινωνικών συμφερόντων;” [Απόσπασμα από το Δεύτερο Κεφάλαιο] Ποιητικά μιλώντας, αυτό το έργο, το οποίο είδαμε σε πέντε στιγμές της ανάπτυξης του, αποτελεί έναν τόπο στον οποίο τα πάντα είναι παρόντα: τα παρελθόντα, τα παρόντα και τα μέλλοντα. Σχεδόν όλες οι θεματικές στις οποίες εμβαθύνει ο δημιουργός, είναι στενά συνυφασμένες στην ιστορία της φιλοσοφίας, αλλά και η φιλοσοφία είναι συνυφασμένη στη βιογραφία του “θεμελιωτή” της κοινωνιολογίας… Ο “θεμελιωτής” επεμβαίνει δημιουργικά επί των θεωρητικών σχημάτων που οδήγησαν στα θεωρητικά και τα κοινωνικά αδιέξοδα της εποχής του… Ο Ντυρκάιμ, ως εξαιρετικός ρέκτης των κοινωνικών και διανοητικών τάσεων της εποχής του, πραγματοποιεί μία συμβολική ανατροπή δίνοντας μία νέα διέξοδο στα αδιέξοδα που δημιουργήθηκαν από τις εντάσεις που προκλήθηκαν σε δύο επίπεδα: πρώτον, ανάμεσα στις κοινωνικές και τις συμβολικές δομές της σύγχρονης εποχής και, δεύτερον, ανάμεσα στις φιλοσοφικές θεωρίες της γνώσης και της ηθικής. Η διέξοδος είναι μία νέα θεμελίωση της επιστήμης, πέρα από τις ανεπάρκειες των δύο ατομιστικών θεωριών της γνώσης. (Από το επίμετρο της έκδοσης)